763 - Rams yönetimi - ERC

CENELEC´e göre “RAMS Yönetimi”


EN 50126 standardı, demiryolu sektöründe Güvenilirlik (R), Kullanılabilirlik (A), Sürdürülebilirlik (M) ve Emniyet (S), kısaca RAMS yönetimi için yöntem, RAMS gereksinimlerini ve bu gereksinimlerin yerine getirildiğinin ispatı ile ilgili de süreç tanımlamaktadır.

raster by iconfinder
Bu yazıyı kopyalamamak için 5 neden

EN 50126 içerisinde tanımlanan süreç ve faaliyetler, dikkate alınan sistemin gereksinimlerine göre uyarlanmalıdır, ancak tüm uygulamalarda aşağıdaki talepler yerine getirilmesi zorunludur:

  • RAMS faaliyetlerinin yerine getirilmesi için sorumluluklar açık bir şekilde tanımlanmalıdır.
  • Sorumluluğa sahip personel kanıtlanabilir şekilde yetkinliğe sahip olmalıdır.
  • Emniyet Planı ve RAM Programı belirlenmeli ve uygulanmalıdır.
  • EN 50126 gereksinimleri iş süreçlerine de uygulanmalı ve Kalite Yönetim Sistemi tarafından da desteklenmelidir.

RAMS Yönetimi Elementleri

RAMS Yaşam Döngüsü

RAMS Yönetimi, EN ISO 9001´in gereksinimlerini yerine getiren iş süreçlerine de uygulanmalıdır ve iş süreçleri aşağıdaki süreçleri içermelidir:

  • RAMS gereksinimlerinin belirlenmesi ve sürekli uygunluğunun gözden geçirilmesi
  • RAMS analizinin, özellikle risk ve tehlike analizinin gerçekleştirilmesi
  • Sürece katılanların bağımsızlıklarının sağlanması
  • Gözden geçirme, Denetim, Doğrulama ve Onaylama görevleri
  • Emniyet kritik sistemlerin güvenilir tasarımı
  • RAMS ispatlarının oluşturulması ve kontrol edilmesi
  • Sistemin veya değişiklerin tescil edilmesi
  • Emniyet ile ilgili dokümanların oluşturulması ve sürekli olarak ilgilenilmesi
  • İşletme ve bakım hizmetlerinin, erişilen emniyet seviyesine uyup uymadığına dair analiz edilmesi

RAMS Yöneticisi

Sorumlulukların yerine getirilmesi için projenin en başında bir RAMS Yöneticisi atanır. RAMS Yöneticisinin temel görevleri aşağıdaki gibidir:

  • RAM Programının ve Emniyet Planının hazırlanması ve güncellenmesi
  • Faaliyetlerin planlandığı gibi yapıldığından emin olması
  • RAMS uzmanlarının yetkinliklerinin kontrol edilmesi ve onaylanması
  • Emniyet dokümanlarının yönetilmesi
  • Dahili ve harici RAMS sorularının iletişim kişisi

Yeterlilik İspatı

CENELEC (EN 50126, EN 50128 ve EN 50129) RAMS yönetimi sürecinde sorumluluğa sahip olan personel için yeterliliklerinin ispat edilmesini istemektedir. Bu yüzden personelin hangi tür eğitimleri aldığını, hangi tür projelerde çalıştığını gösteren yeterlilik profillerinin oluşturulması gerekmektedir.

Emniyet Planı

Emniyet Planı, emniyet yönetiminin uygulamasında kullanılacak olan organizasyon yapısının, sorumlulukların, süreçlerin, önlemlerin, niteliklerin ve kaynakların kullanılması için tanımlanmış doküman olarak tanımlanır. Temel süreçler RAMS yasam döngüsü içerisinde yer almaktadır, ancak Emniyet Planı içerisinde projeye özgü olarak oluşturulmuş süreçler yer almaktadır. Emniyet Planı temel olarak aşağıdaki bilgileri içermelidir:

  • Emniyet stratejisi
  • Emniyet planının uygulama alanları
  • Sistem açıklaması
  • Roller, sorumluluklar, yeterlilikler ve görevlerin detaylı açıklamaları
  • Sistemin yasam döngüsü ve emniyet görevleri
  • Diğer program ve/veya planlara olan ara yüzleri
  • Sınırlandırmalar ve varsayımlar
  • Alt yükleniciler
  • Emniyet ispat konsepti

RAM Programı

RAM Programı, RAM konusu ile ilgili konuları kapsar ve aşağıdakileri içerir:

  • RAM hedefleri
  • RAM analizi ve tahminleri
  • RAM planlaması
  • RAM testleri
  • RAM verileri toplama ve değerlendirme

Risk ve Tehlike Analizi

CENELEC normları, emniyet gereksinimlerinin yerine getirilmesinde sistemli bir yaklaşım talep eder. Sistem tanımlamasına dayanarak sistem gereksinimleri türetilir. Fonksiyonel gereksinimlere paralel olarak emniyet gereksinimleri de geliştirilir. Bunun için aşağıdaki adımlar takip edilir:

  • Tehlikelerin belirlenmesi
  • Risk analizi ve değerlendirmesi (tehlikenin sonuçlarının analizi)
  • Tehlike analizi (tehlikenin nedenlerinin analizi)
  • Her sistem elementi için nicel ve nitel emniyet hedeflerinin belirlenmesi

Sonuçlar, aşağıdakileri de içerecek şekilde bir risk ve tehlike analizi dokümanına kayıt edilir:

  • Karar verilen varsayımlar, sınırlandırmalar ve yönetimin gerekçeleri
  • Belirlenen tehlikeler ve nedenleri
  • Tehlikelerden kaynaklanan riskler
  • Risklerden kaynaklanan emniyet gereksinimleri
  • Kullanılan analiz yöntemleri, araçlar ve teknikler

RAM Analizi

RAM Analizi, sistemli olarak:
  • Tehlikelerin yerine, işletmede kesintiye yol açabilecek arızalar araştırılır
  • Ayrıca, talep edilen kullanılabilirliği sağlayabilmek için bakım yapılabilirlik konsepti analiz edilir

Emniyet Gereksinimleri Şartnamesi

Emniyet gereksinimleri şartnamesi, sistem gereksinimleri şartnamesinin bir parçasıdır ve risk ve tehlike analizinde bulunan emniyet gereksinimlerini listelemektedir. EN 50129 tarafından talep edildiğine göre, her emniyet ile ilgili fonksiyon için bir nitel (SIL) ve nicel hedef (THR) sağlanmalı ve emniyet seviyesine ulaşıldığı ispat edilmelidir.

Emniyet Gözden Geçirmeleri ve Denetimleri

Emniyet gözden geçirmeleri her fazın sonunda sonuçların doğrulaması için veya sistem kabulü sırasında onaylamak için gerçekleştirilen aktivitedir.

Emniyet denetimleri, emniyet planında belirtilen faaliyetlerin uygun olarak yapılıp yapılmadığını kontrol etmek maksadıyla bağımsız olarak ve sistematik şekilde gerçekleştirilen faaliyetlerdir.

Emniyet İspatı

EN 50129´a göre Emniyet İspatı iki kısımda incelenir:

  • Emniyet gereksinimlerinin sağlandığının ispat edilmesi
  • Kalite ve emniyet yönetiminin ispatı

RAM İspatı

RAM ispatı, RAM gereksinimlerine uyulduğunu gösteren dokümanlardır. İlk başta geçici olarak ispat dokümanları oluşturulur, daha sonra işletmenin ilk aşamasında saha verilerinin değerlendirilmesi ile de onaylaması yapılır.

Kapak Fotoğrafı: ERC

Written by Alp Giray Karabacak

M. Sc. Electrical - Electronics Engineer, Project Manager at AEbt GmbH (Nürnberg/Germany) General Manager at ERC Ltd. Sti. (Istanbul/Turkey) Specialties; - Railway System Engineering - Notified Body (NoBo), Designated Body, (DeBo) Assessment Body (AsBo) Activities - Functional Safety Analysis (by using FTA, FMEA), Safety Case acc. to EN 50129 - RAMS Management acc. to EN 50126 - Risk Management acc. to CSM 402/2013 - Safety Management System acc. to 2004/49/EC - Homologation Management acc. to NNTRs and TSIs - Validation and Acceptance Tests of Railway Vehicles

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s